Κείμενα του 1821

Χορε-νε-ύουν τα- μωρέ, τα κλεφτό-νο-πουλαΧορεύουν τα κλεφτόπουλα, γλεντάνε τα καημέναΚι ένα, ‘να μικρό, ‘να μικρό κλεφτό-νο-πουλοΚι ένα μικρό κλεφτόπουλο δεν τρώει, δεν τραγουδάειΜόν ‘τ’ ά-να-ρματα, τ’ άρματα του ξύ-νι-ατριζεΜόν’ τ’ άρματά του ξύστριζε, του ντουφεκιού του λέειΝτουφέ-νε-κι κα- μωρέ, καριοφι’-νι-λι …

Στη μέση τα Καλάβρυτα, στον πλάτανο από κάτωΚαθόσανται, Γερο-Ζαΐμη, τρεις γέρο-ωρέ, τρεις γέροντεςΚαθόσανται τρεις γέροντες και οι τρεις καπεταναίοιΖαΐμης και ο-γερο-Ζαϊμη, και ο Πετι- κι ο ΠετιμεζάςΖαΐμης κι ο Πετιμεζάς και ο γερο-ΧαραλάμπηςΣυμβούλιο, γερο-Ζαΐμη, κα-ωρέ, κάνανεΣυμβούλιο εκάνανε την Πάτρα για …

Πολλές μανούλαις θλίβονται κι ούλαις παρηγοριώνταιτου Γιώργ’ η μάνα θλίβεται, παρηγοριά δεν έχειστο παραθύρι κάθεται, τους κάμπους αγναντεύει,τα ριζοβούνια τ’ Ωλενού βλέπει σκοτιδιασμέναμην απ’ τα χιόνια τα πολλά, μην από το χειμώνα;Μήτ’ απ’ τα χιόνια τα πολλά, μήτ’ από το …

Της νύχτας οι αρματολοί και της αυγής, παιδιά μου, οι κλέφτεςΟλονυχτίς, Σουσαμιά Κωνσταντινιά κι άλλη μιαΟλονυχτίς κουρσεύανε και τις αυγές, παιδιά μ’, κοιμούνταιΚοιμούνται στα- Σουσαμιά Κωνσταντινιά κι άλλη μιαΚοιμούνται στα δασιά κλαριά και στους παχιούς, παιδιά μ’, τους ίσκιουςΕίχαν αρνιά, …

Τι έχεις ,καημέ- καημένε πλάτανε, που στέκεις μαραμένοςΜέρα και νύ- και νύχτα στο νερό, αμάν, μέρα και νύ-και νύχτα στο νερόΜέρα και νύ- και νύχτα στο νερό και πάλι μαραμένος;Μήπως βοριάς- βοριάς σε φύσηξε, αμάν, μήπως βοριάς,Βοριάς σε φύσηξεΜήπως βοριάς …

Hλιε που βγαίνεις το ταχύ, σ’ούλον τον κόσμο δούδεις,σ’ούλον τον κόσμο ανάτειλε, σ’ούλην την οικουμένη,στω Μπαρμπαρέσω τις αυλές, ήλιε, μην ανατείλεις.Κι αν ανατείλεις, ήλιε μου, να γοργοβασιλέψεις,γιατί έχουν σκλάβους έμορφους, πολλά παραπονιάρους,και θα’γραθού οι γιαχτίδες σου ‘που τω σκλάβω τα …

Παιδιά, σαν θέτε λεβεντιά και κλέφτες να γενείτε Εμένα να-γειά σας, παιδιά, εμένα να ρωτήσετε Εμένα να ρωτήσετε να σας ομολογήσω Της κλεφτουριάς, γειά σας, παιδιά, της κλεφτουριάς τα βάσανα Της κλεφτουριάς τα βάσανα και των κλεφτών τα ντέρτια Μαύρη …

Όλη δόξα, όλη χάρη, άγια μέρα ξημερώνει και τη μνήμη σου το Έθνος χαιρετά γονατιστό. Και τα στήθη σου όλο φλόγα με τον ήλιο σου πυρώνεις, που χρυσός με περηφάνια περπατεί στον ουρανό. Στην Αγία Λαύρα πρώτα τις χρυσές ακτίνες …

1. Ακρίτα στης Ευρώπης τους πυλώνεςη Μοίρα σ’ έχει τάξει, Μάννα Ελλάδα,τη λευτεριά να διαφεντεύης στους αιώνες.2. Χαρά σου, όταν Φειδίες με λαμπεράδαστη γή σου πελεκούνε Παρθενώνεςκι Αισχύλοι ανάβουν θεία ανέσπερη λαμπάδα 3. Μα ο πόνος σου βαθύς, όταν βαραίνειτυράννων …

1. Ας μη βρέξη ποτέτο σύννεφον, και ο άνεμοςσκληρός ας μην σκορπίσητο χώμα το μακάριον ‘που σας σκεπάζει. 2. Ας το δροσίση πάντοτεμε τ’ αργυρά της δάκρυαη ροδόπεπλος κόρηκαι αυτού ας ξεφυτρώνουν αιώνια τ’ άνθη. 3. Ώ γνήσια της Ελλάδος …

1. Άκρα του τάφου σιωπή στον κάμπο βασιλεύειΛαλεί πουλί, παίρνει σπειρί, κ’ η μάνα το ζηλεύει.Τα μάτια η πείνα εμαύρισε στα μάτια η μάνα μνέειΣτέκει ο Σουλιώτης ο καλός παράμερα, και κλαίει:“Έρμο τουφέκι σκοτεινό, τι σ’ έχω ‘γω στο χέρι;Οπού …

1. Ως πότε παλικάρια να ζούμεν στα στενά,μονάχοι σαν λιοντάρια, σταις ράχες στα βουνά;Σπηλιές να κατοικούμεν, να βλέπωμεν κλαδιά,Να φευγωμ’ απ’ τον Κόσμον, για την πικρή σκλαβιά,να χάνωμεν αδέλφια, Πατρίδα και γονείς,τους φίλους, τα παιδιά μας κι όλους τους συγγενείς; …

1. Χαρά σε κειόν που πρωτοσήκωσεαπ’ τις σκόνες σκεπασμένο, το δίστομο σπαθί του λόγου σουστον ήλιο, Μακρυγιάννη, 2. Κι απάνω και στις δυο πλευρές γραφήΑπ’ τη μια, τα λόγια αυτά Σου χαραγμένα, στρατηγέ μας:“Τη λευτεριά μας τούτη δεν την ήβραμε …

Τρία πουλάκια κάθονταν στου Διάκου το ταμπούρι το ‘να τηράει τη Λειβαδιά και τ’άλλο το Ζητούνι το τρίτο το καλύτερο μοιρολογάει και λέει. “Πολλή μαυρίλα πλάκωσε, μαύρη σαν καλιακούδα. Μην ο Καλύβας έρχεται, μην ο Λεβεντογιάννης; – Νουδ’ ο Καλύβας …

-Αχός βαρύς ακούγεται, πολλά τουφέκια πέφτουν.Μήνα σε γάμο ρίχνονται, μήνα σε χαροκόπι;-Ούδε σε γάμο ρίχνονται ούδε σε χαροκόπι.Η Δέσπω κάνει πόλεμο με νύφες και μ’ αγγόνια.Αρβανιτιά την πλάκωσε στου Δημουλά τον πύργο:«Γιώργαινα, ρίξε τ’ άρματα, δεν είναι εδώ το Σούλι.Εδώ …

Λάμπει ο ήλιος στα βουνά,λάμπει και στα λαγκάδια,έτσι λάμπει κι η κλεφτουριά,οι Κολοκοτρωναίοιμε τα μπαϊράκια τα χρυσά,τις ασημένιες πάλες,όπου δεν καταδέχονταντη γης να τη πατήσουν.Καβάλα τρώνε το ψωμί,καβάλα πολεμάνεκαβάλα παν στην εκκλησιά,για να λειτουργηθούνε.Φλωριά ρίχνουν στην Παναγιά,φλωριά ρίχνουν στους ΄Αγιουςκαι …